UMCG-onderzoeker: Twee onbekende erectiestoornissen verminderen kwaliteit van leven

Slaap-gerelateerde pijnlijke erecties en meer dan vier uur aanhoudende erecties zijn twee onbekende en zeldzame erectiestoornissen, die grote invloed hebben op de kwaliteit van leven en op het seksleven van de mannen die eraan leiden. Dit blijkt uit het proefschrift van arts-onderzoeker Sanne Vreugdenhil van het Universitair Medisch Centrum Groningen.

Het zijn twee ziektebeelden waarbij de patiënten vaak te beschaamd zijn om op tijd naar de dokter te gaan. Daarnaast herkennen veel medici het niet als ziektebeeld of pas te laat, waardoor het niet altijd adequaat wordt behandeld. Er is nog maar weinig wetenschappelijk onderzoek naar deze ziektebeelden gedaan. De erectie is een onmisbaar fenomeen voor de voortplanting en het seksleven.

Een bepaald spierontspannend geneesmiddel kan ervoor zorgen dat patiënten minder last hebben van de pijn die veroorzaakt wordt door de nachtelijke erecties. Uit het onderzoek van Vreugdenhil blijkt dat een verhoogde spanning van de bekkenbodemspieren een mogelijke oorzaak is. Wanneer echter gestopt wordt met de behandeling met baclofen kwamen de klachten bij de meeste patiënten weer terug.

Daarnaast zou een nieuwe operatietechniek, waarbij de zwellichamen van de penis worden opengesneden, mogelijk uitkomst bieden wanneer de huidige behandelmogelijkheden van meer dan vier uur aanhoudende erecties niet voldoende werken. Er zijn gevallen bekend waarbij de erectie zelfs 36 uur aanhield. De aandoening heet Priapisme.

Priapisme dat langer dan 36 uur heeft geduurd, is zeer moeilijk te behandelen. Volgens de huidige richtlijnen komen deze patiënten in aanmerking voor de vroege implantatie van een erectieprothese. Dit is een risicovolle en soms moeilijk uitvoerbare procedure, met een sterk verhoogd risico op complicaties zoals infecties.

Als mogelijk alternatieve behandeling pleit Vreugdenhil ervoor om een al in 1824 voor het eerst toegepaste operatietechniek nieuw leven in te blazen. Hierbij worden de zwellichamen van de penis opgesneden, zodat weefselsterfte mogelijk voorkomen kan worden. In het verleden kwamen infecties vaak voor bij deze operatie, maar volgens Vreugdenhil zijn die met de juiste antibiotica nu te voorkomen.

Sanne Vreugdenhil (1991, geboorteplaats Dronten) studeerde geneeskunde aan de Rijksuniversiteit Groningen. Vreugdenhil verdedigt haar proefschrift op 25 september aan de Rijksuniversiteit Groningen.