Hanze test houten gebouw digitaal op aardbevingsbestendigheid als eerste in Europa

Een houten gebouw van vijf verdiepingen werd vrijdag digitaal getest op aardbevingsbestendigheid door de Hanze hogeschool, een primeur in Europa.

De afzonderlijke onderdelen van het gebouw, zoals vloeren en wanden, werden gelijktijdig getest op verschillende locaties in het Verenigd Koninkrijk en Griekenland. Via een digitale koppeling staan al deze testlocaties met elkaar in verbinding, waardoor het gebouw als één geheel gemeten kon worden: trillingen die op het ene onderdeel worden veroorzaakt, hebben namelijk direct invloed op alle andere onderdelen in het digitale model.

Doordat één partij het effect meet van een aardbeving op de muur en een andere partij meet de vloer, mistte het complete verhaal. De trillingen beïnvloeden elkaar en het project Hysteresis lost dat prbleem op.

Voor het eerst werden alle meetdata van een complex gebouw vanuit verschillende locaties op hetzelfde moment samengebracht, alsof het één constructie is. Binnen Europa beschikt geen enkele testlocatie over apparatuur waar een heel gebouw, dus alle onderdelen tegelijk, mee gemeten kunnen worden bij een aardbeving. Door een aantal locaties met de beste apparatuur voor hun onderdeel virtueel aan elkaar te koppelen met behulp van een computerprogramma waar twee jaar lang aan geschreven is, wordt de meetapparatuur op de verschillende locaties aan elkaar gekoppeld.

Vanuit het BuildinG-gebouw in Groningen stuurt lector Ihsan Bal (Constructieve Veiligheid en Aardbevingen) live een aardbevingssimulatie aan. In Griekenland werden de dempingselementen getest, in het Verenigd Koninkrijk werden de houten wanden op gesimuleerde zandondergrond getest. De reactiekrachten kwamen binnen milliseconden terug naar Groningen, waar het algoritme de berekening continu bijstelt.

De inzet van hout is geen toeval. Beton is verantwoordelijk voor 5 tot 8 procent van de wereldwijde CO₂-uitstoot. Hout bindt juist koolstof en is een stuk goedkoper in productie en transport. Maar om hout verantwoord in te zetten voor hoogbouw, zijn betere technische richtlijnen nodig. Die ontbreken nu nog, waardoor bouwers vaak terugvallen op zware betonnen funderingen die lang niet altijd nodig zijn. Dit experiment levert de data om dat te veranderen.

De resultaten van het experiment zijn direct relevant voor de regio Groningen. Het project helpt beter te begrijpen welk effect aardbevingen hebben op de afzonderlijke onderdelen van een houten gebouw - zoals vloeren en wanden - en hoe die onderdelen elkaar beïnvloeden. Die kennis verbetert direct de manier waarop de veiligheid van bestaande gebouwen in de regio wordt beoordeeld en versterkt en nieuwe, houten gebouwen worden gebouwd.