UWV verwacht komend jaar minder banengroei in Groningen
Uitkeringsinstantie UWV verwacht dat de werkgelegenheid in de arbeidsmarktregio Groningen dit jaar nog verder groeit. Vanaf volgend jaar komt de werkgelegenheidsgroei in een lagere versnelling terecht als gevolg van een lagere economische groei en aanhoudende personeelstekorten. Dit blijkt uit de UWV Arbeidsmarktprognose 2023 – 2024.
Hoewel de meeste sectoren nog een groeiende werkgelegenheid laten zien, krijgen industrie, financiële diensten en bouw te maken met banenkrimp. In veel andere sectoren neemt het groeitempo af.
“De economische groei stagneerde in de afgelopen kwartalen. Dat komt door de hoge energieprijzen, inflatie en de onzekerheden op de internationale markten. Toch groeit de Nederlandse economie dit jaar volgens het Centraal Planbureau nog met 1,6% en volgend jaar met 1,4%. De verwachte werkgelegenheidsontwikkeling is echter duidelijk minder gunstig dan wat we in de afgelopen jaren gewend waren” geeft, arbeidsmarktadviseur Erik Oosterveld aan. "Een grote onzekerheid geldt voor 2024: is er voldoende gas als er een strenge winter komt? Het CPB heeft hiervoor op hoofdlijnen een alternatief groeiscenario berekend. “Mochten we een strenge winter krijgen met onvoldoende aanbod van gas, dan valt de banengroei in 2024 bijna stil. Het CPB verwacht dat de economische groei in dat geval terugvalt naar 0,4%. Hogere energieprijzen leiden dan tot minder koopkracht, waardoor de consumptiegroei helemaal stilvalt.”
Personeelstekorten belemmeren banengroei
Vanaf 2024 neemt het groeitempo van de werkgelegenheid beduidend af, hoewel de productie van veel bedrijven redelijk op peil blijft. Personeelstekorten spelen hierbij een belangrijke rol. Dit zorgt ervoor dat er op de arbeidsmarkt bijna geen ruimte meer is voor verdere groei. De druk van aanhoudende personeelstekorten stimuleert bedrijven om vol in te zetten op automatisering, robotisering en andere manieren om de arbeidsproductiviteit te laten toenemen.
“Het aantal banen blijft achter bij de groei van de productie. De arbeidsmarkt staat onder druk door een lagere economische groei, onzekerheid en een aanhoudend tekort aan personeel, materiaal en ruimte. Dit drukt de werkgelegenheid omdat bedrijven genoodzaakt zijn om andere oplossingen te vinden om de productie te laten groeien. Je kunt het natuurlijk zoeken in automatisering, maar er zijn ook alternatieven, zoals het breder zoeken naar kandidaten, bijvoorbeeld door open hiring. Ook het stimuleren van de inzet van 55-plussers, deeltijdwerkers, arbeidsmigranten en ontmoedigden kan bijdragen aan het verminderen van de krapte.”
Banengroei in meeste sectoren
Volgens de UWV Arbeidsmarktprognose neemt in 2023 en 2024 in de meeste sectoren de werkgelegenheid toe. In de arbeidsmarktregio Groningen groeit het aantal banen van werknemers vooral in 2023, in sectoren als horeca, (specialistische) zakelijke diensten en onderwijs. In 2024 valt in vrijwel alle sectoren het groeitempo van de werkgelegenheid terug. Zo staan in de horeca kostenstijging, koopkrachtverlies en het grote personeelstekort een sterkere groei in de weg.
Opvallend is de beperkte banengroei bij de uitzendbureaus. De personeelskrapte kan er voor zorgen dat bedrijven personeel liever rechtstreeks in dienst nemen, zonder tussenkomst van een uitzendbureau. Alleen in de ICT blijft de groei aan werknemersbanen op niveau. De sector kent al lange tijd een forse groei, vooral door de digitalisering.
Krimp in industrie en financiële dienstverlening
Niet in alle sectoren groeit de werkgelegenheid. In de industrie neemt het aantal banen van werknemers al dit jaar af. De industrie is conjunctuurgevoelig en afhankelijk van internationale ontwikkelingen, zoals de oorlog in Oekraïne.
In 2024 volgt ook in sectoren als financiële diensten, bouw en vervoer & opslag een afname van werknemersbanen. In de financiële dienstverlening maakt automatisering veel handmatige werkzaamheden overbodig. De bouw lijkt na jarenlange stijging van productie en werkgelegenheid te stagneren. De nieuwbouw van woningen en andere gebouwen valt terug en de investeringen en het onderhoud van de infrastructuur staan onder druk. Als gevolg van de aanhoudende hoge prijzen voor grondstoffen en materialen en een stijgende rente neemt de vraag naar nieuwbouw af. Ook de stikstofproblematiek en personeelstekorten remmen de bouw. De enige positieve ontwikkeling is de toename van de vraag naar verduurzaming van bestaande woningen. Ook de sector vervoer & opslag bevindt zich in een lastige situatie. Zo blijft in het openbaar vervoer de groei beperkt vanwege het structureel meer thuiswerken van mensen en remt het aanhoudende personeelstekort de productiegroei.
Groei werkgelegenheid vooral in Amsterdam en Flevoland
In heel Nederland groeit in 2023 en 2024 het aantal banen – van werknemers en zelfstandigen samen - met 1,9% en komt uit op 11,7 miljoen, waarvan 9,1 miljoen werknemersbanen en 2,6 miljoen zelfstandigen. De banengroei van werknemers doet zich naar verwachting voor in alle regio’s in Nederland. De regio’s met de grootste groei van het aantal werknemersbanen zijn Groot Amsterdam, Flevoland en Midden-Utrecht. De minste groei zit in Noord-, Middenen Zuid-Limburg, Drenthe, Achterhoek en Zeeland.
Minder vacatures, maar geen einde aan de krapte blijft aanwezig in beroepsgroepen als techniek, industrie, bouw, zorg en ICT. Dit komt omdat personeelskrapte grotendeels structurele oorzaken heeft, zoals vergrijzing, ontgroening, deeltijdwerk en mismatch.
